Sarkopenia – cichy wróg sprawności i jak go powstrzymać?

Stopniowa utrata masy i siły mięśniowej może pozostawać niezauważona, czy wręcz lekceważona, jako efekt naturalnego starzenia się, zmęczenia lub spadku kondycji. Tymczasem może to oznaczać problem zdrowotny w postaci sarkopenii, znacząco zwiększającej ryzyko upadków, prowadzącej do niesamodzielności, hospitalizacji i przedwczesnej utraty jakości życia. W dobie starzejących się społeczeństw sarkopenia jako problem zdrowotny jest uznawana za jedno z kluczowych wyzwań współczesnej medycyny, fizjoterapii i profilaktyki zdrowotnej.

Czym jest sarkopenia i dlaczego jest taka groźna?

Sarkopenia to postępujący, uogólniony zespół utraty masy mięśniowej, siły oraz sprawności funkcjonalnej. Pierwotnie kojarzono ją wyłącznie z wiekiem, jednak współcześnie coraz częściej dotyczy ona również osób młodszych. Zgodnie z aktualną wiedzą medyczną, identyfikuje się trzy kluczowe  objawy tego schorzenia, a mianowicie spadek siły mięśniowej, stanowiący tu najważniejszy wskaźnik, zmniejszenie masy mięśniowej oraz obniżenie wydolności fizycznej. Sarkopenia rozwija się powoli i bezobjawowo, stąd często określa się ją mianem cichego wroga sprawności.

Sarkopenia to groźny problem zdrowotny, którego konsekwencje wykraczają daleko poza osłabienie mięśni. Powoduje ona w jego efekcie zwiększone ryzyko upadków i złamań, trudności w poruszaniu się i wykonywaniu czynności dnia codziennego, większe ryzyko powikłań pooperacyjnych, a także pogorszenie tolerancji wysiłku i wydolności krążeniowo-oddechowej. Pociąga również za sobą wzrost ogólnej śmiertelności, a dla wielu pacjentów oznacza utratę samodzielności i zależność od opieki. Dodatkowo rokowania w sarkopenii pogarsza rozwój zespołu kruchości, któremu sprzyja ta choroba oraz współwystępowanie otyłości.

Jakie są przyczyny i objawy sarkopenii?

Sarkopenia przyczyny u danej osoby to efekt działania wielu różnych czynników, wśród których znajdują się m.in. wiek oraz zmiany hormonalne, a konkretnie spadek poziomu testosteronu, estrogenu i hormonu wzrostu, mniejsza synteza białek mięśniowych oraz słabsza odpowiedź anaboliczna organizmu. Rozwojowi tej choroby sprzyja również brak aktywności fizycznej – siedzący tryb życia, unikanie wysiłku oporowego, ale również długotrwałe unieruchomienie, np. w wyniku hospitalizacji. Nie pomagają tu również niedobory żywieniowe, szczególnie zaś zbyt mała podaż białka, niedobór witaminy D czy niedostateczna ilość energii w diecie. Wśród przyczyn rozwoju tego problemu zdrowotnego podaje się również występowanie chorób przewlekłych, jak cukrzyca, niewydolność serca, POChP, choroby neurologiczne, a także choroby zapalne i nowotworowe, a przewlekły stan zapalny przyspiesza degradację mięśni. Utratę masy mięśniowej pogłębiają też zaburzenia metaboliczne.

Objawy sarkopenii, szczególnie te pierwsze, są często niezauważane bądź bagatelizowane i zazwyczaj przybierają formę spadku siły chwytu dłoni, trudności we wstawaniu z krzesła, wolniejszego chodu, szybkiego męczenia się, problemów z wchodzeniem po schodach oraz utraty równowagi. Tymczasem im wcześniej te objawy zostaną zauważone, tym większa szansa na właściwą diagnostykę oraz skuteczne zahamowanie procesu utraty masy mięśniowej.

Jak diagnozuje się sarkopenię?

Rozpoznanie tej choroby opiera się na ocenie takich parametrów, jak siła mięśniowa, z wykorzystaniem dynamometru ręcznego i testu wstawania z krzesła, masa mięśniowa w oparciu o bioimpedancję, densytometrię oraz wykonywane w warunkach klinicznych rezonans magnetyczny lub tomografia, jak również  sprawność fizyczna oceniana na podstawie prędkości chodu, testu 6-minutowego marszu bądź testu TUG czyli Timed Up and Go.

Ten ośrodek to naptawde świetne miejsce na rehabilitację!! Mój tata szybko wrócił do stanu przed wypadkiem , bardzo miła i pomocna opieka!! , ośrodek zadbany a jedzenie dosłownie rewelacja!! bardzo smaczne, świeże oraz różnorodne dla każdego coś dobrego, z czystym sumieniem mogę polecić ������❤️

Jestem po wypadku samochodowym nie chodziłem ,nie mogłem zginąć nóg trafiłem do nich z wyprostowanymi nogami tam spędziłem 5 tygodni,dzięki rehabilitacji w ujeździe i Pani Gercie wyjechałem na wózku zginały mi się kolana pierwszy raz po prawie 2miesiacach mnie pilnowali dzięki nim zaczynam chodzić o kulach naprawde polecam z całego ♥️

Jestem bardzo zadowolona z przebiegu rehabilitacji ! Opiekunki bardzo uczynne i grzeczne. Pozdrawiam cały zespół ośrodka Comfort Life!

Gorąco Polecam ośrodek rehabilitacyjny Comfort Life jestem bardzo zadowolona z pobytu i rehabilitacji. Bardzo życzliwy personel (Fizjoterapeuci i Opiekunowie)

5 gwiazdek na zachętę. Osrodek jak najbardziej fajny i przyjemny, na plus pod każdym względem, mimo kilku małych minusików od których zacznę. Jedzenie - dla osoby młodej 30-40lat male porcję, brak dokładek(potem juz można było brać). Brak przycisku sos w toaletach. Obsługa ma swój schowek na ręczniki czy poszewki w szafie pacjentów w pokoju. Powoduje to lekki dyskomfort. Mały teren by pochodzić poza budynkiem. Łóżka trochę skrzypiące, nie można się po cichu obrucic ale do tego idzia się przyzwyczaić. Materac wygnieciony bardo i to w takim fatalnym miejscu że pierwsze 2 noce to musiałem się przestawić na spanie bliżej krawędzi i z pupą w dole. Mi się trafił za krotki materac i zrobili wstawkę tyle że że skóry/ceraty a było to mało przyjemne dla pięt. Górne piętra za to mocno gorąco. Czasami odnosiłem wrażenie że pacjent względem kierowniczki jest pozostawiony tak samopas. Jest przyjęcie, kasa wpłynęła i tak samo przy wypisie, o której pacjent wychodzi to już nikogo nie interesuje. Z plusów, których jest cała masaa to smak jedzenia, bardzo smaczne, nie jałowe co jest plusem. Obsługa bardzo młoda obrotna o co się nie poprosi to pomogą. Czysto, każdego dnia sprzątanie. Pokoje takie w stylu bardziej hotelowym, nie szpitalnym. Tv darmowy. Trochę mały ale to zależy od pokoju. Rehabilitacja - spora załoga poprzez masażystów fizjoterapeutów, logopedów czy psychologów. Każdy miły pierwsze co to zapoznanie z pacjentem i rozpisanie programu. Potem pilnowanie by się wyrobił i nie oszukiwał sam siebie. Tutaj widać, bywały takie dni gdzie przydała by się jedna osoba więcej lub dwie ale wtedy Ci co byli wchodzili na wyższy poziom i pracowali z dwoje by każdy poczuł się zaopiekowany. Miła atmosfera bo terapeuci każdego znają z imienia i nazwiska. Panie sprzątające też obrotna bardzo też znaja pacjentów z imienia. Duża jadalnia na której można się swobodnie spotkać z rodziną i coś zjeść kącik herbaciano kawowy do woli i ładny taras że stoliczkami i krzesełkami. Wiele plusów mogl bym wymienić ale najważniejszym jest uruchomienie lewych palcy i ich zgięcia w dół. Reszta jak to powiedzieli, trzeba chodzić i samo się wychodzi. Pokazali zestaw ćwiczeń jakie zalecają do domu.

Mój tata (90 lat) przebywał w ośrodku rehabilitacyjnym przez 4 tygodnie. Jesteśmy bardzo wdzięczni całemu personelowi za opiekę, życzliwość i cierpliwość. Widać było, że pracują tam ludzie z sercem do pacjentów. Opieka była bardzo dobra, a tata był zawsze zadbany i traktowany z szacunkiem. Na plus zasługuje również wyżywienie oraz ogólna organizacja pobytu – wszystko było na dobrym poziomie. Trzeba jednak pamiętać, że w rehabilitacji bardzo dużo zależy od samego pacjenta i jego chęci walki o sprawność. Jeszcze raz dziękujemy wszystkim pracownikom za ich pracę, cierpliwość i serce okazywane pacjentom.

Czy da się powstrzymać rozwój sarkopenii?

Rozwój tej choroby można spowolnić lub mu zapobiegać poprzez profilaktyczne stosowanie odpowiedniego treningu siłowego, wykonywanego  2–3 razy w tygodniu, w oparciu o ćwiczenia angażujące duże grupy mięśniowe oraz zwiększanie obciążenia proporcjonalnie do możliwości pacjenta. Dzięki temu możliwa jest poprawa siły i masy mięśniowej. Czynnikiem hamującym rozwój sarkopenii jest też aktywność funkcjonalna, np. marsz, nordic walking, ćwiczenia równoważne czy trening koordynacji i stabilizacji. Nie można przy tym zapominać o znaczeniu sarkopenia dieta, w szczególności w zakresie obecności w diecie oraz dystrybucji w organizmie białka. W przypadku niedoborów trzeba także suplementować witaminę D, a także zadbać o odpowiednią podaż kalorii.

Bardzo ważną rolę w powstrzymaniu choroby pełni również sarkopenia fizjoterapia prowadzona przez doświadczonego specjalistę, który dobierze bezpieczny program ćwiczeń, będzie kontrolował technikę ich wykonywania i oceniał postępy, a także popracuje nad równowagą i chodem, zapobiegając przy tym urazom i przeciążeniom.

Dzięki zastosowaniu się do powyższych wskazówek, sarkopenię można skutecznie spowolnić, a w wielu przypadkach częściowo odwrócić, przy czym kluczem jest tu wczesna diagnoza, systematyczna aktywność fizyczna, właściwe żywienie oraz interdyscyplinarna opieka medyczna, w szczególności zaś wsparcie fizjoterapeutyczne.

Zatem sarkopenia to nie naturalna słabość wieku, lecz poważny problem zdrowotny, wymagający świadomej profilaktyki i aktywnego przeciwdziałania. Regularny ruch, trening siłowy, odpowiednia dieta i wsparcie specjalistów fizjoterapii poprzez odpowiednie ćwiczenia sarkopenia pozwalają zachować sprawność, niezależność i dobrą jakość życia na długie lata. W walce z tą chorobą najważniejsza jest konsekwencja, która pomnaża szanse na zatrzymanie tego cichego wroga sprawności.

Co mówią o nas nasi Pacjenci?

Zachęcamy także do zapoznania się z historiami naszych Pacjentów  Historie pacjentów – Comfort Life

profesjonalnych sprzętów do rehabilitacji